Transformacja jako gra w relatywizm: krytyka projektu Weroniki Zalewskiej
Portal Tygodnik Powszechny (29 grudnia 2025) informuje o projekcie Weroniki Zalewskiej „Archiwum wahań”, który ma być prezentowany na Malta Biennale 2026. Instalacja wideo, wykorzystująca konwencję teleturnieju, ma rzekomo analizować „sposoby rozpoznawania, oceniania i porządkowania wiedzy” w kontekście polskiej transformacji ustrojowej. Kuratorka Ada Piekarska przedstawia to jako krytykę „jednoznacznych odpowiedzi” i próbę demaskacji mechanizmów masowej wyobraźni. W istocie jest to jednak kolejny przejaw postmodernistycznej dekonstrukcji obiektywnej prawdy, podszytej fałszywym dychotomicznym rozumieniem wolności.
„Projekt jest osadzony w polskim doświadczeniu transformacji ustrojowej, kiedy wchodzenie do systemu wolnorynkowego wiązało się z gwałtownym przyswajaniem zachodnich modeli wiedzy, kompetencji i sukcesu” – czytamy w komentowanym artykule. Już w tym zdaniu ujawnia się naturalistyczne założenie (contra Quas Primas Piusa XI), sprowadzające przemiany społeczne wyłącznie do poziomu ekonomiczno-kulturowego, przy całkowitym pominięciu kluczowego wątku duchowego: walki o zachowanie katolickiej tożsamości narodu w obliczu zalewu liberalnej rewolucji.